Het Boek van de Gouden Troon: bijzondere schenking van een wiegendruk
De H. Maria Geboorte Kerk in Losser heeft een wiegendruk uit 1480 geschonken aan Museum Oldenzaal in Twente. Het oude boek lag lange tijd in een kluis van de kerk. Hoe het daar precies was beland, is niet bekend. Om wat voor boek gaat het? En wat maakt het zo bijzonder?
Boeck des gulden throens
De schenking betreft een bijna 600 jaar oude incunabel, geschreven in het Middelnederlands, van het Boeck des gulden throens. Het heeft als uitgangspunt ‘Openbaringen 4:4’, waarin een visioen van Johannes wordt beschreven. Hij ziet 24 tronen met daarop 24 oudsten. Deze oudsten spreken over allerlei verschillende thema’s met betrekking tot het christelijke geloof.
Incunabelen zijn boeken gedrukt voor 1500 met behulp van losse letters die met de hand werden gezet. Dit was de gebruikelijke (maar arbeidsintensieve) methode toen de broekdrukkunst nog in de kinderschoenen stond. De naam incunabel verwijst daar dan ook naar: het betekent windsels, de doeken die werden gebruikt om een baby in te bakeren. Het wordt ook wel wiegendruk genoemd: een boek dat is gemaakt toen de boekdrukkunst nog in de spreekwoordelijke wieg lag.
Otto van Passau
De schrijver van het boek was de monnik Otto van Passau. Er is weinig over hem bekend, behalve dat hij docent en koster was bij de Franciscanermonniken in Basel. Hij voltooide zijn oorspronkelijk Duitse manuscript Die vierundzwanzig Alten, oder Der goldne Thron in 1386. Het boek was populair en werd meerdere keren vertaald. Uiteindelijk zou het bijna 100 jaar later, in 1470, als incunabel worden gedrukt. In 1480 werd voor het eerst een Middelnederlandse vertaling ervan vervaardigd in Utrecht. De door de H. Maria Geboorte Kerk aan Museum Oldenzaal geschonken wiegendruk is een van deze vertaalde drukken.
Aan het publiek
Museum Oldenzaal is erg dankbaar voor deze waardevolle schenking. Het wil het kostbare boek ook een plek geven in de nieuwe publiekstentoonstelling, die naar verwachting opent in het voorjaar van 2027. Maar daarvoor moet het boek eerst gerestaureerd worden.
Delen: