San Francisco 1906: eerste grote aardbeving op film

In 1906 werd San Francisco getroffen door een zware aardbeving gevolgd door hevige branden. Het is de eerste grote natuurramp die werd vastgelegd op foto en film. Dat was een doorbraak: nauwkeurige waarnemingen van aardbevingen waren er namelijk lange tijd nauwelijks, en de bevingen zouden tot in de 20ste eeuw onverklaarbaar blijven. Hoe juist die ondoorgrondelijkheid aardbevingen tot een bijzonder geschikt onderwerp maakte voor nepnieuws, lees je in nummer 4 van Geschiedenis Magazine. De filmbeelden van de aardbeving van San Francisco kijk je hier.

In de vroege ochtend van woensdag 18 april 1906 werd San Francisco getroffen door een heftige aardschok, het bleek slechts een voorschok. Zo’n twintig seconden later volgde een nog hevigere beving die 42 seconden duurde. Het epicentrum van de aardbeving lag waarschijnlijk voor de kust, ten noordwesten van Goden Gate – het zeegat van Francisco Bay. De trillingen waren echter te voelen tot in centraal Nevada, en van Oregon tot Los Angeles. Hoewel de seismologie nog in haar kinderschoenen stond en de ramp drie decennia voor de ontwikkeling van de schaal van Richter plaatsvond, wordt de kracht van de beving algemeen geschat op 7,9 op de schaal van Richter.

Al snel braken er branden uit, die aanzienlijk verwoestender waren dan de aardbeving zelf. Meer dan 3000 mensen kwamen om, waarbij moet worden opgemerkt dat de honderden doden en gewonden in Chinatown niet werden geregistreerd. Meer dan 80 % van de stad werd verwoest. Van de 410.000 inwoners raakten er tussen 227.000 en 300.000 dakloos. Velen van hen leefden jaren lang in tenten.

Naar schatting 90 % van de totale schade was het gevolg van de oncontroleerbare branden die na de beving ontstonden door onder meer gebroken gasleidingen. Het vuur woedde vier dagen en vernietigde ongeveer 25.000 gebouwen op 490 stadsblokken. Ook aardbevingsschade werd vaak toegeschreven aan de branden, omdat de verzekeraars die niet vergoedden en brandschade wel. Sommige huiseigenaren staken hun eigendommen zelfs bewust in brand. Het grootste deel van de stad was in 1915 alweer herbouwd.

Delen: